Spitsverwachting – wanneer is het druk?
Wanneer begint de spits?
Dit is wat de meeste mensen verkeerd inschatten: de ochtendspits begint niet om 08:00 maar al om 06:45 op de drukste corridors (A10, A4 richting Schiphol, A12 bij Gouda). Wie om 07:15 instapt, rijdt al in de file. Wie om 06:30 vertrekt, rijdt grotendeels vrij.
De avondspits is nog onvoorspelbaarder. Op maandag en dinsdag bouwt het op vanaf 15:30. Op vrijdag begint het eerder én duurt het langer – op populaire vakantieRoutes soms tot 20:00.
Ochtendspits
06:45 – 09:15
Drukst: 07:45 – 08:30
Avondspits
15:30 – 19:00
Drukst: 17:00 – 18:00 (vrijdag: 16:30 – 19:30)
Drukste dagen van de week
Dinsdag en donderdag zijn structureel de drukste dagen op het Nederlandse wegennet – dit komt door het patroon van thuiswerken. Veel mensen werken maandag en vrijdag thuis, waardoor de reisdruk op de middendagen van de week hoger is dan voor corona het geval was. Woensdag is een uitzondering: de schooltijden zorgen voor een extra piek in de ochtend, maar de avondspits valt mee.
Drukste maanden
| Maand | Filedruk |
|---|---|
| September – november | Hoogste van het jaar |
| Januari – februari | Relatief rustig |
| Juli – augustus | Lager door vakanties, maar zwarte zaterdagen zijn uitschieters |
| December | Hoger door feestdagen en vroeg donker |
Hoe wordt de spitsverwachting berekend?
Rijkswaterstaat en NDW combineren drie dingen: de actuele verkeersintensiteit op dit moment, historische patronen voor dezelfde dag en hetzelfde tijdstip, en bekende verstoringen zoals wegwerkzaamheden of evenementen.
Een spitsverwachting is geen garantie. Eén incident op de A2 bij Utrecht kan een voorspelling van “rustig” in tien minuten omzetten naar “ernstige vertraging”.